Nauczanie Jana Pawła II a Instytut Słowa Wcielonego (IVE)

Ojciec Święty a nasze własne przepisy

Nauki Jana Pawła II uwypuklają niezbywalne elementy charyzmatu naszego Instytutu. Nauczanie tego Wielkiego Papieża nie jest elementen dekoracyjnym naszego ustawodawstwa, a wręcz przeciwnie, ono ożywia fundamentalne aspekty charyzmatu.

Dlatego, biorąc pod uwagę wskazówki zawarte w książce “Jan Paweł Wielki” autorstwa P. Carlosa M. Buela, założyciela IVE, wskazujemy na tej stronie na punkty zbieżne między nauczaniem Jana Pawła II a naszym charyzmatem.

Wyliczamy zatem, jak następuje, niektóre z tych elementów, cytując nasze dokumenty, w których one są zawarte.

1) O Słowie Wcielonym:

Nasz charyzmat jest skoncentrowany w swej istocie na misterium Słowa Wcielonego i to stwierdzamy za naszym Wielkim Papieżem:

Z naszego Dyrektorium o duchowości, punkt 2: pragniemy żyć wcielając rady ewangeliczne, przyczyniając się w ten sposób “do odkrycia bogatej natury i uniwersalnego dynamizmu Słowa Boga wcielonego.”

- Z naszego Dyrektorium o życiu konsekrowanym, punkt 140: i także “w przejawie ofiarowania się Bogu z sercem niepodzielonym (cfr. 1Kor. 7, 32-34), odbicie nieskończonej miłości, która łączy trzy Osoby boskie w tajemniczej głebi życia trynitarnego; miłość poświadczona przez Słowo Wcielone aż do daru swego życia; miłość wlana w nasze serca przez Ducha Świętego (Rz. 5, 5).”

- punkt 230: Jak jest winnym miejscu; patrząc na człowieczeństwo Jezusa Chrystusa rozumie się naszą postawę praktykowania z całą mocą “cnoty zniweczenia siebie samego, to jest: pokorę, sprawiedliwość, wyrzeczenia, ubóstwo, znoszenie cierpienia, posłuszeństwo, miłoś miłosierną...jednym słowem: wziąć Krzyż”. Taka postawa musi odcisnąć swój ślad, w szczególności w sposobie praktykowania ślubów ubóstwa i posłuszeństwa pod znakiem odkupienia i miłości odkupieńczej Chrystusa. To jest, pod znakiem zniweczenia Chrystusa w jego odkupieńczym wcieleniu: “Wierność (osoby konsekrowanej) wobec wyjątkowej Miłości przejawia się i umacnia w pokorze życia ukrytego, w akceptacji cierpienia, aby uskutecznić we własnym ciele to, co jej brakuje wobec Pasji Chrystusa (Kol. 1, 24), w cichej ofierze, w oddaniu się świętej woli Boga, w pogodnym zawierzeniu gdy brak sił, jak i w podźwignięciu się z upadku. Z zawierzenia Bogu rodzi się także ofiara wobec bliźniego.”

- punkt 343: “Fundamentem ewangelizacji kultury jest w sposób jeszcze bardziej precyzyjny misterium Słowa Wcielonego. “Termin akulturacja czy też inkulturacja , będąc neologizmem, wyraża w sposób nadzwyczajny jeden z elementów wielkiej tajemnicy Wcielenia.”

2) Godne celebrowanie Mszy Świętej

Z Piątej Kapituły Generalnej Instytutu Słowa Wcielonego: musimy wyróżniać się ze względu na znaczenie przywiązywane do Mszy Świętej, ale także poprzez sposób celebrowania jej z wielkim szacunkiem. Tym samym, w naszym Instytucie kładziemy szczególny nacisk na życie liturgiczne. Pobożność ucharystyczna stanowi naszą szczególną cechę.

- Z Dyrektorium o życiu liturgicznym, punkt 4: “Nasza liturgia powinna być żywa, ożeźwiają, promieniująca mocą, sprawna, piękna, dająca bezpośrednie doświadczenie Chrystusa sakramentalnego.” Tym samym, “liturgia powinna wbudzać poczucie sakrum, sprawiać to i jaśnieć nim. Powinna być napełniona Duchem czci i chwały wobec Boga.”

- punkt 10: “Właściwe pojmowanie liturgii powinno przejawiać się w szacunku wobec fundamentalnych prawd Kościoła”. “Celebrując kult boży, Kościół pokazuje, że jest: jednym, świętym, powszechnym i apostolskim.”

- punkt 10: Liturgia jest prawdziwie świętym działaniem, gdyż jest działaniem Chrystusa, głównego Kapłana. On jest Tym, który nadaje celebracji eucharystycznej charakteru sakralności. W działaniu liturgicznym stajemy się zjednoczeni w sakrum w ścisłym znaczeniu. “Zawsze należy to pamiętać, a szczególnie w naszej epoce, w której obserwujemy tendencję do eliminowania różnicy między “sakrum” a “profanum”. W takiej rzeczywistości Kościół musi szczególnie zabezpieczać i umocniać sakralny charakter Eucharystii.”

-punkt 25: “Uczestnictwo w unikalnym kapłaństwie Jezusa Chrystusa przez wszystkich ochrzczonych jest kluczem do zrozumienia zachęty soborowej do “pełnego, świadomego i aktywnego uczestnictwa w celebracji liturgicznej.”

- punkt 56: “W istocie, “kult eucharystyczny dojrzewa i wzrasta gdy słowa modlitwy eucharystycznej, a zwłaszcza odnoszące się do konsekracji, wypowiadane są z wielką pokorą i prostotą, w sposób zrozumiały, prawidłowy i godny; gdy ten istotny akt liturgii eucharystycznej spełniany jest bez pośpiechu, zobowiązuje nas do wspomnienia i pobożności, aby uczestnicy zwracali uwagę na wielkość misterium, które się spełnia i ukazywali go swoją postawą.”

- punkt 119: “Biorąc pod uwagę, że my wszyscy jesteśmy szafarzami Eucharystii, godzi się, abyśmy z uwagą przyglądali się naszym czynnościom przy ołtarzu, zwłaszcza jak traktujemy ten Święty Pokarm i Napój, które są Ciałem i Krwią naszego Boga i Pana w naszych rękach; jak udzielamy Komunii Świętej; jak spełniamy ofiarowanie.Wszystkie te czynności mają swoje znaczenie.Oczywiście, należy unikać drobiazgowości, i niech Bóg chroni nas od lekceważącego zachowania, od niestosownego pośpiechu, od gorszącej niecierpliwości.”

3) Prawdziwa duchowość (“nie pożądająca zmysłowo”) praktykowana poprzez ćwiczenia duchowe

Nasza duchowość powinna przekroczyć to, co jest tylko zmysłowe; nasi bracia w Instytucie powinni być gotowi, by przejść przez “ciemną noc”.

Z Dyrektorium o Ćwiczeniach Duchowych, punkt 3: Nie na darmo Jan Paweł II Wielki powiedział: “dla większej chwały Boga i dla zbawienia dusz, dobroć Stworzyciela, w Jego godnym podziwu zamyśle, dała Kościołowi szczególną pomoc za pomocą Świętego Ignacego Loyolę dzięki niebywałej popularności Ćwiczeń Duchowych. ”W Posynodalnej Adhortacji Apostolskiej “Pastores dabo vobis”, Ojciec Święty stwierdza, że Ćwiczenia Duchowe są “okazją do wzrostu duchowego i pastoralnego, do modlitwy bardziej wzbogaconej i wyciszonej, do powrotu do korzeni bycia duszpasterzem, do odnalezienia świeżości związanej z motywacją wiary i impulsu pastoralnego.”

4) Pokora w żywym Nauczaniu Kościoła wszystkich czasów

Z Dyrektorium o duchowości, punkt 27: Po to, aby Ewangelią przeniknąć kulturę traktujemy jako fundamentalne wskazówki Konstytucji pastoralnej o Kościele i świecie współczesnym, tj “Gaudium et Spes” Soboru Watykańskiego II, Adhortacje Apostolskie “Evangelii nuntiandi” i “Catechesi Tradendae”, wystąpienie Papieża Jana Pawła II w UNESCO …. oraz wszystkie dyrektywy i wskazówki wynikajace z Magisterium Kościoła, które mogą pojawić się w przyszłości.

Z Dyrektorium o duchowości, punkt 265: Formacja w Rzymie implikuje posiadanie ducha rzymskiego, który “zakłada koronę cnoty: powszechne otwarcie, wierność magisterium, ducha misjonarskiego, wspaniałomyślność.” “Wasze położenie pozwala wam żyć rzeczywistością ponadnaturalną komunii z Kościołem Rzymu i z Biskupem Rzymu. I w doświadczeniu eklezjalnym wchodzicie w zakres jeszcze innej nowej rzeczywistości: doświadczacie komunii z tymi wszystkimi, którzy są we wspólnocie z Kościołem Rzymu.”

5) Wyraźna intencja, aby postępować za Świętym Tomaszem z Akwinu

Z Dyrektorium o formacji intelektualnej, punkt 5: - “Szukać prawdy, odkrywać ją i cieszyć się z jej znalezienia”, mawiał Jan Paweł II “jest jedną z przygód bardziej poruszających życie.”

- punkt 8: “Przykładem takiego poszukiwania i wzorca studiowania jest życie i sama osobowość Świętego Tomasza, księcia filozofii i teologii, jak zwykli określać Papieże”: “Akwinata zaprasza wszystkich ludzi do poszukiwania prawdy bez wytchnienia, ponieważ jedynie przez wytrwałe jej badanie dochodzi się do zrozumienia rzeczywistości i Tego, który jest jej Twórcą: i w taki sposób umysł ludzki powinien zawsze dążyć do poznania Boga zgodnie z właściwym sobie sposobem.”

- punkt 37: W tym znaczeniu Ojciec Święty Jan Paweł II kładzie przed naszymi oczyma godny naśladowania przykład Świętego Tomasza: “Święty Tomasz interesował się tym wszystkim, co jest pożyteczne dla Ducha i duszy. W ten sposób czynił nieustannie wysiłki, aby zharmonizować teologię, filozofię i naukę; nigdy nie opracowywał swych tez a priori. Jego badanie, zawsze niekompletne, było nieustannym dialogiem, zarówno z autorami pogańskimi jak i chrześcijańskimi, od których więcej zyskiwał. Zwracał również swoją uwagę na różne dziedziny badawcze związane z naukami świeckimi. Potrafił odkryć obecność Stworzyciela w porządku dzieła stworzenia jako pierwszej i rzeczywistej przyczyny: Wszystko jest głosem, który mówi o Bogu (cf. 1Kor. 14, 10). Intuicja, która ujawnia jego zainteresowanie rzeczywistością stworzoną, zajmuje miejsce uprzywilejowane w badaniu Anielskiego Doktora: świat jest miejscem, w którym Bóg okazuje się jako czynnik zasadniczy (cf. S. T., I, 8, 1). Człowiek nosi w sobie wyobrażenie Swojego Stworzyciela, wyobrażenie, które nic w żaden sposób nie może zmienić (cf. S. T., I, 93, 4). Wszelka wiedza jest hymnem ku czci Stworzyciela.”

6) Działalność apostolska i misjonarska

- Z Dyrektorium o trzecim zakonie, punkt 383: “Powinniśmy w sposób szczególny zaakceptować postulat Ojca Świętego Jana Pawła II, wedle którego “wierzący świeccy ze swoją kreatywnością intelektualną i możliwościami twórczymi powinni być obecni w miejscach kultury, takich jak szkoła czy uniwersytet, zarówno w naukowym jak i techicznym środowisku badawczym, w miejscach twórczości artystycznej i refleksji humanistycznej” niosąc Odkupienie dokonane przez Jezusa Chrystusa do każdej sfery ludzkiej działalności, dzięki bogactwu wytworzonemu przez Ewangelie i wiarę.

- Z Dyrektorium o ewangelizacji kultury, punkt 242: Działalność pastoralna powinna proponować w sposób niestrudzony Jezusa Chrystusa jako pełnię wszelkiego życia i kultury autentycznie humanistycznej. “Ponieważ Ewangelia wiedzie kulturę ku jej doskonałości i autentyczna kultura jest otwarta na Ewangelię. [...] Ewangelia, daleka od narażania kultury na niebezpieczeństwo albo ubożenia jej, uzupełnia ją o piękno, radość, wolność, sens, prawdę.”

7) Wybór “miejsc współpracy” na misjach

Pragniemy się tu odnieść do tych miejsc, które nazwano “miejscami znamiennymi”: takie miejsca stanowią punkt honoru dla naszej małej Rodziny Zakonnej: są to tereny, do których nikt nie chciałby się udać ze względu na trudności, z którymi mógłby tam się zetknąć.

Z Dyrektorium o misjach ad gentes, punkt 19: “Ewangelizacja misjonarska stanowi nadrzędną posługę, którą Kościół może użyczyć każdemu człowiekowi i całej ludzkości, która jak wydaje się, zatraciła sens rzeczywistości i swojej własnej egzystencji. ”

- punkt 20: “liczba tych, którzy nie znają Chrystusa oraz tych, którzy nie stanowią części Kościoła stale się powiększa. Przynaglenie do misji jest szczególnie istotne wobec tej niezmierzonej części ludzkości, tak bardzo umiłowanej przez Ojca , który dla niej posłał swego własnego Syna.”

- punkt 57: W istocie, “na pytanie “Dlaczego misje?” odpowiadamy z wiarą i nadzieją Kościoła: aby otworzyć się na miłość Boga i na prawdziwe wyzwolenie. W Nim, jedynie w Nim jesteśmy uwolnieni od wszelkiej postaci alienacji i zniewolenia mocy grzechu i śmierci. Prawdziwie Chrystus jest ‘naszym pokojem’ (Ef. 2, 14), i ‘miłość Chrystusa nam wynagradza’ (2Kor. 5, 14), nadając naszemu życiu sens i radość.”

- punkt 201: “odnowiony impuls wobec misji ad gentes wymaga świętych misjonarzy”[89]. “Misjonarz powinien być ‘kontemplacyjny w działaniu’ znajdując w świetle Słowa Bożego dzięki modlitwie odpowiedzi na problemy.”

8) Dzieła miłosierdzia, przede wszystkim wobec niepełnosprawnych

Z Dyrektorium o dziełach miłosierdzia, punkt 8 – Chory powinien szukać własnej, szczególnej relacji z Chrystusem, jak zachęca Jan Paweł II: “Z całego serca życzę wam, drodzy bracia i siostry, którzy cierpicie na ciele i w duchu, abyście zdołali rozpoznać i przyjąć Pana, która was wzywa, aby być świadkami Ewangelii cierpienia, kontemplując z ufnością i miłością oblicze Chrystusa ukrzyżowanego, dzieląc swoje cierpienia z Jego męką.”

Tym, którzy wspierają chorych i niepełnosprawnych, tj. - kapelanom, zakonnikom i zakonnicom, lekarzom, pielęgniarkom i pielęgniarzom, farmaceutom, personelowi technicznemu i administracyjnemu, asystentom socjalnym i wolontariuszom, Jan Paweł II przypomina, że zostali wezwani, aby “być wielkodusznymi uczniami Chrystusa Dobrego Samarytanina. Świadomi swojej własnej tożsamości, spostrzegajcie w cierpiących Oblicze Pana bolejącego i pełnego chwały...[aby] być wiarygodnymi świadkami Chrystusa.”

- punkt 9: W naszych seminariach i domach formacyjnych należy zwracać uwagę na szczególne znaczenie dzieł miłosierdzia. Duszpasterstwo wśród osób chorych i niepełnosprawnych powinno być odzwierciedlone w odpowiedni sposób w programie formacyjnym kapłanów, braci i sióstr, gdyż w trosce o chorych bardziej niż w jakiejkolwiek innej sprawie uwiarygadnia się miłość stanowiąca świadectwo nadziei w zmartwychwstanie.”

9) Opatrznościowa wizja całego życia

Z Piątej Kapituły Generalnej: Przykładem tego jest fakt, że uważamy naszych nieprzyjaciół jako duchową część naszej rodziny zakonnej, ponieważ uczynili nam i czynią coś dobrego […] “omnia cooperantur in bonum” (Rz. 8, 28) [współdziałać we wszystkim dla dobra].

- Dyrektorium o duchowości, punkt 319: Jaką powinna być nasza ufność i radość, skoro wiemy, że śmierć już został pokonana! A stało się to dzięki Wcieleniu Słowa i odkupieńczej Ofierze. Przez to, Wcielenie Słowa jest warunkiem i gwarancją dla całego wszechświata. “Źródło życia i zbawienia od rozpaczy dla wszystkich ludzi, warunek niezbędny i gwarancja dla całego wszechświata są zawarte w słowach: Słowo stało się ciałem i wiarą w tych słowach.”

Dlatego “Wcielenie Syna Bożego jest fundamentem, źródłem i modelem zarówno nowego ponadnaturalnego porządku istnienia dla wszystkich ludzi, którzy właśnie w tym misterium uzyskują łaskę, która ich uświęca i zbawia; jak i częścią antropologii chrześcijańskiej, która się także uwidacznia w naturalnym obszarze myśli i życia z jego zachwytem nad człowiekiem jako osobą, usytuowaną w centrum społeczeństwa i będącą w stanie mówić o całym świecie.”

10) Oddanie się Najświętszej Marii Pannie

—Z Dyrektorium życia konsekrowanego: Oddanie się Najświętszej Marii Pannie jest częścią naszego charyzmatu, nie tylko będąc czwartym ślubem, ale także przez obecność Dziewicy we wszelkiej naszej aktywności, staje się elementem konsekracji, który ponawiamy w każdej Mszy Świętej, jak i stanowiąc zakończenie wszystkich naszych uroczystości poprzez śpiew ku Jej czci”.

- punkt 418: Nasza relacja z Maryją dziewicą znajduje nowy fundament w naszej duchowości, która pragnie być duchowością Słowa Wcielonego “Dziewica Maryja powiedziała Jemu tak w wymiarze służenia: “Oto ja służebnica pańska” (Łk. 1, 38) i “Bóg wejrzał na uniżenie służebnicy swojej” (Łk 1, 48), i zatem Słowo przyjęło “postać sługi, stając się podobnym do ludzi” (Fil 2, 7) w swoim najczystszym wnętrzu.”

- Z Konstytucji Instytutu Słowa Wcielonego, punkt 83: Ojciec Święty Jan Paweł II stwierdza: “… oddanie się Maryi tak, jak przedstawia Święty Ludwik Maria Grignion de Montfort jest lepszym środkiem, aby uczestniczyć z pożytkiem i skutecznością w tej rzeczywistości dla uzyskania od Niego i dzielenia się z innymi bogactwami niewypowiedzianymi... Widzę w tym (niewola miłości) pewien rodzaj paradoksu tych rzeczy, które tak bardzo obfitują w Ewangeliach, w których słowa ‘święta niewola’ mogą znaczyć, że nie bylibyśmy w stanie korzystać bardziej do głębi z naszej wolności...Ponieważ wolność mierzy się miarą miłości, do której bylibyśmy zdolni.”

punkt 19 Aby osiągnąć taką postawę maksymalnej, całkowitej i szlachetnej uległości wobec Ducha Świętego, który jest Duchem Chrystusa trzeba, aby Najświętsza Dziewica stała się modelem, przewodniczką, towarzyszką wszystkich naszych poczynań w taki sposób, abyśmy dzisiaj i zawsze mogli powiedzieć z całej naszej duszy i serca:"Totus tuus", Maria! [Cały Twój, Maryjo!]